Monkey business

Op weg naar boven kwamen we vanochtend tot stilstand achter een vrachtwagen met open bak, waarop ik tot mijn verbazing twee apen ontdekte. Met een touw om hun nek stonden twee monkeys met een lange staart ons nieuwsgierig aan te staren. Na een tijdje kon ik de wagen passeren en reden we naar huis, ontbijt maken. Terwijl ik in de weer was met de rijstkoker zag ik opeens de wagen met de apen ons terrein op rijden. Toen ging mij een lichtje op: kokosnotenpluk!

Een kokospalm produceert iedere veertig dagen 40 kokosnoten. Lange tijd was de handel in kokosnoten een belangrijke bron van inkomsten voor de eilandbewoners. Koh Tao is een vulkanische uitstulping in de Zuid-Chinese zee. Het deed een aantal decennia dienst als verbanningsoord voor politieke gevangenen tot het omstreeks 1950 werd geënterd door vissers van Koh Panngang die op zoek waren naar uitbreiding van hun visgronden. Die vissers hebben het eiland onderling verdeeld, een soort landjepik dat later door de koning officieel is goedgekeurd. Zo is alle grond van het eiland in bezit van een handvol families. Tenminste, zo was het tot voor kort.

In de jaren negentig werd Koh Tao definitief ontdekt door scuba divers. De zee rond het eiland bleek een tropisch paradijs: koraal, zeeschildpadden die elders waren uitgestorven en een ontelbaar aantal exotische vissoorten. Sindsdien heeft het toerisme een enorme vlucht genomen en is de welvaart van de lokale Thai toegenomen. De laatste jaren verkopen Thaise families stukje bij beetje hun grond, waarop farangs nog aarzelend (land krijg je alleen in erfpacht) een vakantiehuisje laten bouwen. Of de Thai bouwen zelf huizen met kamers voor de verhuur aan farangs. Die bouw gaat zonder zichtbaar systeem. Er wordt meestal enthousiast aan iets begonnen, maar niet alles wordt voltooid.

Een van de grootste problemen op het eiland is de watervoorziening. Kraanwater komt uit de regenton en als er niet genoeg regen valt en er teveel mensen op het eiland zijn, ontstaat watergebrek. Dat weten de autoriteiten ook, maar ze nemen geen maatregelen. Mineraalwater wordt in plastic flessen aangevoerd van het vasteland. Daar moet je dus altijd een voorraad van in huis hebben, voor het geval de veerboot wordt stilgelegd.

kokosnoten leveren nog steeds geld op en dus worden ze geplukt en verkocht. Het stuk grond dat wij (voor zestig jaar) gepacht hebben maakt deel uit van een uitgebreid perceel dat in handen was van één familie. Die mensen hebben in de loop der jaren van allerlei bomen en struiken aangeplant, waaronder kokospalmen. Iedere veertig dagen worden de noten geoogst. En daar komen die apen uit de mouw.

Er stapten drie mensen uit de auto. Twee ervan pakten ieder een aap aan een touw, de derde ging staan wachten met een prikstok in de hand. De apen keken sikkeneurig, ze leken er geen zin in te hebben. Met een stok werden ze tot actie gedwongen en zonder enige moeite huppelden ze elk langs een hoge stam omhoog en verdwenen uit zicht tussen de palmbladeren. Even later hoorde je: plof, plof. Ze plukten de noten van hun steel en gooiden ze loodrecht naar beneden. De man op de grond schreeuwde aanmoedigingen naar boven en nu kwamen er zelfs half vergeelde palmbladeren naar beneden.

Met een ruk aan het lijntje kwam een van de apen vlak voor mijn keukenraam weer naar beneden. De begeleider wilde hem een volgende boom injagen, maar daar had meneer geen zin in. Hij haalde uit om de man een klap te geven, die deze nog maar net met zijn stok kon afweren. Geintje, of was het serieus bedoeld? In elk geval verdomde de aap het verder en ging op zijn achterwerk zitten als de Denker van Rodin met zijn kin op beide handen.

De man zag dat hij het zo niet kon winnen, en liep er listig vandoor terwijl hij het touw liet vieren. Voordat het touw helemaal was afgewonden had de aap al genoeg van de komedie en ging de man nieuwsgierig achterna. En hup, daar werd hij een volgende boom ingejaagd. De vrouw met de prikstok verzamelde inmiddels de afgeworpen noten: de lege wierp ze aan de kant, de volle op een keurige stapel. Die worden over een paar dagen opgehaald door een andere ploeg. En de apenbrigade zien we over 40 dagen weer terug.

Kristien gezien door Mark